Weekoverzicht duurzaam vastgoed: circulair onderhoud, CO₂-arm beton en nieuwe stappen in woningverduurzaming

De verduurzaming van de gebouwde omgeving stond ook deze week niet stil. Van nieuwe inzichten over circulair onderhoud tot initiatieven voor duurzamer beton en verdere stappen in de verduurzaming van woningen: verschillende ontwikkelingen laten zien waar de vastgoedsector momenteel aan werkt. Ook Europese regelgeving blijft invloed hebben op de keuzes van vastgoedeigenaren en vastgoedbeheerders. Een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen van 25 oktober tot en met 1 november 2026.

1. Circulair onderhoud krijgt een prominentere plek in vastgoedbeheer

Het Transitieteam Circulaire Bouweconomie publiceerde op 26 oktober het handelingsperspectief Wie goed zorgt voor wat er al is, bouwt vanzelf aan de toekomst.

De publicatie richt zich op circulair onderhoud en beheer van bestaande gebouwen. De centrale boodschap is dat verduurzaming niet alleen draait om nieuwbouw en grote renovatieprojecten. Juist door bestaande gebouwen goed te onderhouden, bouwdelen langer te gebruiken en materialen waar mogelijk te hergebruiken, kan de milieubelasting worden beperkt.

Belangrijkste punten:

• Meer aandacht voor levensduurverlenging van bestaande gebouwen.
• Repareren en hergebruiken als alternatief voor volledige vervanging.
• Circulariteit structureel opnemen in onderhouds- en beheerstrategieën.
• Meer aandacht voor materiaalgebruik bij het opstellen van meerjarenonderhoudsplannen.

Betekenis voor vastgoed: Voor vastgoedbeheerders en woningcorporaties wordt het steeds belangrijker om circulariteit mee te nemen in reguliere onderhoudsbeslissingen. Het MJOP kan daarbij een belangrijk instrument worden.

2. Betonsector zet in op verdere CO₂-reductie en hergebruik

Op 28 oktober vroeg het Betonakkoord aandacht voor de mogelijkheden om de CO₂-uitstoot van beton te verminderen. Tijdens de voorbereiding op de Klimaattop Gebouwde Omgeving werd benadrukt dat er al praktische oplossingen beschikbaar zijn om duurzamer met beton om te gaan.

Een concreet voorbeeld is het circulaire ecosysteem in Zuid-Holland. Woningcorporaties Haag Wonen, Vidomes en Stek Wonen werken hierin samen met gemeenten en marktpartijen aan circulaire oplossingen voor beton en staal.

Belangrijkste punten:

• Vermindering van de CO₂-impact van betonproductie en -toepassing.
• Meer aandacht voor hergebruik van beton en staal.
• Samenwerking tussen woningcorporaties, gemeenten en marktpartijen.
• Een grotere rol voor opdrachtgevers bij het stimuleren van circulaire materiaalkeuzes.

Betekenis voor vastgoed: Beton is een belangrijk bouwmateriaal en heeft daardoor een aanzienlijke invloed op de materiaalgebonden CO₂-uitstoot van gebouwen. Voor ontwikkelaars, corporaties en andere opdrachtgevers liggen er kansen om via aanbestedingen en materiaalkeuzes duurzamer bouwen te stimuleren.

3. Kabinet informeert Kamer over voortgang verduurzaming gebouwde omgeving

Op 27 oktober verscheen een Kamerbrief over de voortgang van de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Daarin komen verschillende onderwerpen aan bod, waaronder woningisolatie, VvE-verduurzaming, financiering en de warmtetransitie.

Een belangrijk aandachtspunt is het verduurzamen van appartementencomplexen en gebouwen met meerdere eigenaren. Besluitvorming binnen Verenigingen van Eigenaars (VvE's) kan verduurzamingsprojecten ingewikkeld maken. Het kabinet besteedt daarom aandacht aan mogelijkheden om deze processen te vereenvoudigen.

Ook gebouwgebonden financiering en de ontwikkeling van subsidies en regelingen voor 2027 komen aan bod.

Belangrijkste punten:

• Aandacht voor het vereenvoudigen van verduurzaming binnen VvE's.
• Verdere verkenning van gebouwgebonden financiering.
• Aandacht voor woningisolatie en een landelijke gedragscode voor spouwmuurisolatie.
• Aanpassingen van de ISDE- en SVVE-regelingen voor 2027.
• Meer aandacht voor passieve koeling en het beperken van oververhitting in gebouwen.

In de Kamerbrief wordt daarnaast gemeld dat in vijf jaar tijd ruim 850.000 woningen zijn verduurzaamd. In 2025 werden bijna 300.000 subsidies en leningen verstrekt.

Betekenis voor vastgoed: Vooral voor VvE-beheerders, woningcorporaties en eigenaren van appartementencomplexen zijn de ontwikkelingen relevant. Financiering en gezamenlijke besluitvorming blijven belangrijke voorwaarden om verduurzamingsprojecten daadwerkelijk uit te voeren.

4. Klimaattop Gebouwde Omgeving brengt verduurzaming verder op de agenda

Op 4 en 5 november staat de Klimaattop Gebouwde Omgeving gepland in de Jaarbeurs in Utrecht.

In aanloop naar deze bijeenkomst vroegen verschillende partijen aandacht voor concrete oplossingen om de gebouwde omgeving verder te verduurzamen. De ontwikkelingen rond circulair beton, hergebruik van bouwmaterialen en samenwerking tussen opdrachtgevers sluiten hierbij aan.

De bijeenkomst vormt een gelegenheid voor overheden, bouwbedrijven, vastgoedpartijen en andere betrokken organisaties om kennis en ervaringen uit te wisselen.

Belangrijkste aandachtspunten:

• Versnelling van de verduurzaming van de gebouwde omgeving.
• Opschaling van circulair bouwen en materiaalhergebruik.
• Samenwerking tussen publieke en private partijen.
• Praktische oplossingen voor CO₂-reductie in bouw- en vastgoedprojecten.

Betekenis voor vastgoed: De uitdaging ligt steeds meer bij het opschalen van bestaande oplossingen. Voor vastgoedorganisaties is vooral de vertaling naar concrete projecten, investeringen en aanbestedingen van belang.

5. Europese EPBD-richtlijn blijft bepalend voor toekomstige vastgoedprestaties

Ook de Europese regelgeving blijft een belangrijk aandachtspunt voor de vastgoedsector. De herziene Energy Performance of Buildings Directive (EPBD IV) moet bijdragen aan een emissievrije gebouwde omgeving in 2050.

De richtlijn bevat onder meer nieuwe eisen en doelstellingen voor de energieprestatie van gebouwen. Daarnaast wordt de aandacht voor de totale klimaatimpact van gebouwen groter.

Een belangrijk onderdeel is de berekening van de Whole Life Cycle Global Warming Potential (WLC-GWP). Hiermee wordt de uitstoot van broeikasgassen gedurende de volledige levenscyclus van een gebouw inzichtelijk gemaakt.

Belangrijkste punten:

• Verdere aanscherping van de Europese eisen voor energieprestaties.
• Introductie van de Zero Emission Buildings-benadering.
• Meer aandacht voor de CO₂-uitstoot van bouwmaterialen en bouwactiviteiten.
• Gefaseerde invoering van nieuwe verplichtingen richting 2030 en 2050.

Betekenis voor vastgoed: Vastgoedeigenaren zullen steeds meer rekening moeten houden met zowel het energiegebruik als de materiaalgebonden uitstoot van gebouwen. Dit maakt een integrale benadering van verduurzaming belangrijker bij nieuwbouw, renovatie en portefeuillebeheer.

Wat betekenen deze ontwikkelingen voor de vastgoedsector?

De ontwikkelingen van deze week laten zien dat de verduurzaming van vastgoed zich op meerdere fronten verder ontwikkelt.

Aan de ene kant blijft het verduurzamen van bestaande woningen en gebouwen belangrijk. Isolatie, efficiënte installaties en financieringsmogelijkheden blijven daarbij belangrijke onderwerpen. Aan de andere kant groeit de aandacht voor circulariteit, materiaalgebruik en het verlengen van de levensduur van bestaande gebouwen.

Voor vastgoedprofessionals worden daarmee verschillende onderwerpen steeds belangrijker:

• Vastgoedbeheer: circulariteit opnemen in onderhoudsplannen en beheerstrategieën.
• Projectontwikkeling: bewuster omgaan met materiaalkeuzes en materiaalgebonden CO₂.
• Woningcorporaties: verduurzaming combineren met betaalbaarheid en uitvoerbaarheid.
• VvE-beheer: financiering en besluitvorming verbeteren.
• Vastgoedbeleggingen: rekening houden met toekomstige Europese eisen en de milieuprestaties van gebouwen.

Conclusie: verduurzaming wordt steeds breder

De afgelopen week stond in het teken van verdere stappen richting een duurzamere gebouwde omgeving. Circulair onderhoud, CO₂-armer beton, woningverduurzaming en Europese regelgeving laten zien dat de opgave steeds breder wordt.

Niet alleen energiebesparing, maar ook materiaalgebruik, levensduurverlenging, financiering en samenwerking bepalen in toenemende mate het tempo van verduurzaming.

Voor vastgoedeigenaren en vastgoedprofessionals ligt de uitdaging in het vertalen van deze ontwikkelingen naar concrete maatregelen in hun dagelijkse praktijk. De verduurzaming van vastgoed vraagt daarmee niet om één afzonderlijke oplossing, maar om een samenhangende aanpak van beheer, onderhoud, renovatie en nieuwbouw.

Dit weekoverzicht behandelt ontwikkelingen uit de periode 25 oktober tot en met 1 november 2026. De EPBD IV en de Klimaattop zijn opgenomen als relevante beleidscontext en vooruitblik.